Prawo przyjazne obywatelowi
Projekt „Prawo przyjazne obywatelowi” realizowany był w latach 2021–2023. Projekt sfinansowany został przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ze środków Programu Funduszu Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021–2030.
Teksty prawne stanowią główny element komunikacji pomiędzy prawodawcą a adresatem normy, czyli obywatelem. Hermetyczny, rozbudowany język prawa sprawia ludziom coraz większe problemy w rozumieniu decyzji administracyjnych i orzeczeń sądowych. Celem projektu było działanie na rzecz uproszczenia języka prawnego i prawniczego oraz podniesienia poziomu świadomości prawnej obywateli.
Projekt opierał się na dwóch płaszczyznach. Pierwsza skupiona była na merytorycznej dyskusji pracowników naukowych i ekspertów związanych z legislacją, jako pole wymiany myśli nt. jasności i zrozumiałości języka prawnego. Druga płaszczyzna opierała się na badaniach empirycznych, których wynikiem był raport podsumowujący analizę kluczowych problemów językowych w stosowaniu prawa.
W ramach projektu zrealizowano m.in.:
- otwarty kurs „Logika dla prawników w aspekcie praktycznym”
- badanie empiryczne dotyczące poziomu zrozumiałości języka prawnego i prawniczego wśród obywateli
- kampanię społeczno-informacyjną (webinaria, artykuły eksperckie, media społecznościowe)
- warsztaty praktyczne z zakresu stosowania prostego języka prawnego
- opracowanie rekomendacji ws. kierunkowych zmian systemu kształcenia prawników i urzędników państwowych
Sfinansowano przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego ze środków Programu Funduszu Inicjatyw Obywatelskich NOWEFIO na lata 2021 – 2030
Język prawny a poprawność językowa
Rozróżnienie na język prawny i prawniczy jest stosunkowo nowe. Za jego autora uznaje się Bronisława Wróblewskiego, który jako pierwszy wyraźnie rozgraniczył te dwa terminy, które we wcześniejszym okresie bywały stosowane zamiennie. Od tego czasu język prawny odnosi...
Pandemia COVID-19: kilka refleksji prawniczych – prof. Krzysztof Koźmiński
Spotykany jest nieraz pogląd, zgodnie z którym kryzys – rozumiany jako wojna, rewolucja lub inne podobne zawirowanie polityczne, załamanie gospodarcze, brutalny konflikt społeczny rozdzierający unitarną wcześniej wspólnotę – stanowi zarazem impuls napędzający...
Jeszcze słowo o sprzeczności dyrektyw zwięzłości i jednoznaczności języka prawnego
Nieunikniony problem z katalogiem zasad, zgodnie z którymi powinien być tworzony język prawny, polega na tym, że przecież prakseologicznie niewykonalne jest zamknięcie ich w jakichkolwiek normatywnych ramach. Owszem – wymienienie pożądanych kierunków...
Językowy warsztat prawniczy – niewykorzystany potencjał
Uczestnicząc niedawno w konferencji naukowej przy Szkole Doktorskiej Nauk Społecznych UW, miałem przyjemność opowiadać o niezrozumiałości języka prawnego. Po pierwsze: co przez nią rozumiem; po drugie: dlaczego jest problemem, po trzecie: czy i jak można ją zmierzyć,...
Zasady techniki prawodawczej – zagadnienia podstawowe
Wskazanie, czym są zasady techniki prawodawczej można sprowadzić do takich pojęć jak: zasady, reguły, wytyczne. Odnoszą się one do tworzenia aktów normatywnych przez uprawnione do tego organy władzy publicznej. Zasady te nazywane są również dyrektywami legislacyjnymi....
Technika języka prawnego w ujęciu Bronisława Wróblewskiego
Technika języka prawnego Bronisław Wróblewski był polskim teoretykiem prawa i karnistą okresu międzywojennego, który w zakresie juryslingwistyki zasłynął najmocniej wprowadzeniem rozróżnienia dwóch rejestrów okołoprawnych: języka prawnego i prawniczego. Praca...
Modalność deontyczna w tekstach prawnych
Modalność można badać biorąc pod uwagę dwa aspekty. Pierwszy dotyczy językoznawstwa, drugi natomiast prawoznawstwa. Problematyka ta badana może być zatem z dwóch perspektyw, dlatego też nierzadko pojawiają się trudności terminologiczne oraz pojęciowe. Modalność...
Problematyka dostępu do tekstu prawnego
W socjologii prawa znane jest pojęcie deprywacji prawnej, czyli stanu niemożności korzystania z prawa. Im wyższy poziom deprywacji prawnej (zwanej też niedostępnością prawa) tym większe problemy w dostępie do prawa i vice vera. Dla dostępu do prawa jest konieczne by...
Prawo przyjazne obywatelowi
Prawo przyjazne obywatelowi Zapraszamy do zapoznania się z pierwszym artykułem otwierająca cykl tekstów eksperckich realizowanych w ramach projektu „Prawo przyjazne obywatelowi” finansowanego ze środków Narodowego Instytutu Wolności - Centrum Rozwoju...
Instrumentarium dostępu do prawa
Instrumentarium dostępu do prawa należy rozumieć jako zróżnicowane polityki publiczne, celem prowadzenia których jest polepszenie poziomu dostępu do prawa, a które są bardzo zróżnicowane zarówno ze względu na techniczną formę implementacji oraz ze względu na...